WordPress Woordenboek
Van Action Hook tot WP-CLI — alle WordPress begrippen uitgelegd in begrijpelijk Nederlands.
A
Een punt in de WordPress-code waar je eigen functies kunt aanhaken met add_action(). Zo voeg je gedrag toe zonder de kernbestanden aan te passen.
Het beheerpaneel van WordPress, bereikbaar via /wp-admin. Hier beheer je posts, pagina's, plugins, thema's en alle instellingen.
Een bijgehouden link naar een product of dienst waarvoor je een commissie ontvangt als een bezoeker iets koopt via jouw link.
Application Programming Interface. WordPress heeft een REST API waarmee andere applicaties data kunnen lezen of schrijven zonder direct in de database te werken.
Een automatisch gegenereerde pagina die posts groepeert op categorie, tag, auteur of datum. Wordt aangestuurd door archive.php in je thema.
Een mediabestand (afbeelding, PDF, video) dat aan een post of pagina is gekoppeld. WordPress maakt automatisch bijbehorende pagina's voor attachments aan.
De profielafbeelding die bij commentaren wordt getoond. WordPress gebruikt standaard Gravatar voor het ophalen van avatars op basis van e-mailadres.
B
Een populaire page builder plugin voor WordPress die drag-and-drop werkt. Maakt gebruik van modules en rijen om paginalayouts te bouwen.
De officiële naam voor de Gutenberg-editor. Elke alinea, afbeelding of widget is een afzonderlijk "blok" dat je vrij kunt plaatsen en stijlen.
Een thema dat volledig is opgebouwd uit WordPress-blokken. Maakt Full Site Editing mogelijk, inclusief aanpasbare header en footer.
Navigatiehulp die de paginastructuur weergeeft, bijv. Home → Blog → Artikel. Helpt bezoekers en zoekmachines de sitestructuur begrijpen.
C
Opgeslagen versie van een pagina zodat WordPress de pagina niet elke keer opnieuw hoeft op te bouwen. Caching-plugins zoals WP Rocket of W3 Total Cache verbeteren de laadtijd flink.
Hiërarchische groepering van blogposts. Categorieën kunnen bovenliggende categorieën hebben (bijv. WordPress → Plugins) en worden weergegeven in de URL als je dit instelt.
Content Delivery Network. Een netwerk van servers wereldwijd dat statische bestanden (afbeeldingen, CSS, JS) serveert vanuit de server die het dichtst bij de bezoeker staat.
Een subthema dat de stijlen en functies van een bovenliggend thema (parent theme) erft. Wijzigingen in een child theme gaan niet verloren bij het updaten van het parent theme.
Content Management System. WordPress is het meest gebruikte CMS ter wereld — het beheert en publiceert content zonder dat je code hoeft te schrijven.
Custom Post Type. Een aangepast inhoudstype naast posts en pagina's, zoals "Recepten" of "Producten". Aanmaken doe je via register_post_type() of een plugin zoals CPT UI.
Cascading Style Sheets. De opmaaktop voor HTML. In WordPress pas je CSS aan via het thema, via Aanpassen → Extra CSS, of via een child theme.
Het live aanpassingspaneel in WordPress (Weergave → Aanpassen) waarmee je het thema aanpast en de wijzigingen direct ziet. Wordt langzamerhand vervangen door Full Site Editing.
D
Zie Admin Dashboard. Het startscherm van het WordPress beheerpaneel met een overzicht van activiteit, concept-posts en WordPress-nieuws.
WordPress slaat alle content op in een MySQL- of MariaDB-database. De standaard tabellen beginnen met wp_. Maak altijd een backup voor je databasewijzigingen doorvoert.
Je schakelt debug-modus in via define('WP_DEBUG', true); in wp-config.php. Hiermee worden PHP-fouten zichtbaar — ideaal voor ontwikkeling, nooit op productie.
E
De meest gebruikte page builder plugin voor WordPress. Biedt een visuele drag-and-drop editor met honderden widgets en thema-builder functionaliteit.
Korte samenvatting van een blogpost. WordPress kan automatisch een uittreksel genereren of je kunt er zelf een schrijven. Wordt veel gebruikt op archiefpagina's.
F
De hoofdafbeelding van een post of pagina (ook wel "uitgelichte afbeelding"). Wordt gebruikt als thumbnail in overzichten en als Open Graph-afbeelding voor social media.
Net als action hooks, maar voor het aanpassen van data. Met add_filter() kun je de output van een functie wijzigen voordat die gebruikt wordt.
Het onderste deel van een webpagina. In WordPress wordt de footer beheerd via footer.php in het thema of via Full Site Editing.
FSE is de moderne WordPress-technologie waarmee je de volledige site — inclusief header, footer en templates — bewerkt met blokken in de editor.
Het PHP-bestand in je thema of child theme waar je custom code plaatst. Het laadt bij iedere paginalaad en is het startpunt voor hooks, shortcodes en wijzigingen.
G
Een lichtgewicht, snelle WordPress-thema bekend om zijn performance en flexibiliteit. Populaire keuze voor ontwikkelaars en SEO-gerichte sites.
Globally Recognized Avatar. Een dienst van Automattic die profielfoto's koppelt aan e-mailadressen. WordPress gebruikt Gravatar standaard bij reacties.
De naam voor de blok-editor van WordPress, geïntroduceerd in versie 5.0. Vernoemd naar Johannes Gutenberg, uitvinder van de boekdrukkunst.
H
Het bovenste deel van een webpagina met logo, navigatie en soms een zoekbalk. Beheerd via header.php of Full Site Editing.
Een WordPress API die periodiek AJAX-verzoeken naar de server stuurt voor functies zoals automatische opslag en sessie-authenticatie. Kan serverbelasting verhogen bij veel gebruikers.
Verzamelnaam voor action hooks en filter hooks. Hooks zijn het fundament van het WordPress-uitbreidingssysteem: je "haakt" code in zonder kernbestanden te wijzigen.
Configuratiebestand voor Apache-webservers. WordPress schrijft er herschrijfregels in voor "mooie" permalinks. Fouten in dit bestand kunnen je site onbereikbaar maken.
I
Het terugvalbestand in de WordPress-templatenhiërarchie. Als WordPress geen specifieker sjabloon vindt (zoals single.php of archive.php), wordt index.php gebruikt.
J
De scripttaal die zorgt voor interactiviteit in de browser. In WordPress laad je JS via wp_enqueue_script() in functions.php voor correcte laadvolgorde.
JavaScript Object Notation for Linked Data. Een formaat om gestructureerde data (schema.org) in te sluiten in een pagina. Zoekmachines gebruiken het voor rich snippets.
L
Techniek waarbij afbeeldingen pas worden geladen als ze in beeld komen. Verkort de initiële laadtijd en vermindert bandbreedte. Ingebouwd in moderne browsers via loading="lazy".
De WordPress Loop is het PHP-mechanisme dat posts ophaalt en weergeeft: if (have_posts()) { while (have_posts()) { the_post(); /* output */ } }. Elke archiefpagina draait op de Loop.
M
Hosting waarbij de provider de technische aspecten beheert: updates, backups, beveiliging en performance-optimalisaties. Voorbeelden: Kinsta, WP Engine, Flywheel.
De centrale plek in WordPress voor het beheren van afbeeldingen, video's en documenten. Bereikbaar via Media in het dashboard.
Extra data die aan posts of gebruikers is gekoppeld, opgeslagen in wp_postmeta of wp_usermeta. Lees/schrijf met get_post_meta() en update_post_meta().
Een WordPress-functie waarmee je een netwerk van meerdere sites beheert vanuit één WordPress-installatie. Handig voor grote organisaties of SaaS-achtige platforms.
N
Number Used Once. Een beveiligingstoken in WordPress-formulieren dat voorkomt dat kwaadaardige verzoeken worden verwerkt. Aanmaken met wp_create_nonce(), controleren met check_admin_referer().
O
Protocol voor social media previews (og:title, og:image, etc.). Als iemand jouw link deelt op Facebook of LinkedIn, bepalen OG-tags hoe de preview eruitziet.
P
Plugin of functie die je een visuele, drag-and-drop interface geeft voor het bouwen van paginalayouts zonder code. Bekende opties: Elementor, Divi, Beaver Builder, Bricks.
Statisch stuk content in WordPress, niet gebonden aan datum of categorieën. Gebruikt voor vaste pagina's zoals Over ons, Contact of Diensten.
De permanente URL van een post of pagina. WordPress biedt meerdere structuren, waarvan /%postname%/ het meest SEO-vriendelijk is.
De server-side scripttaal waarop WordPress is gebouwd. WordPress vereist minimaal PHP 7.4, maar de aanbevolen versie is 8.1 of hoger voor prestaties en veiligheid.
Een uitbreidingspakket dat extra functionaliteit aan WordPress toevoegt zonder de kern te wijzigen. Er zijn 60.000+ plugins beschikbaar in de officiële directory op WordPress.org.
Het standaard blogbericht in WordPress, met datum, categorieën, tags en auteur. Posts verschijnen in omgekeerd chronologische volgorde op de blogpagina.
De publicatiestatus van een post: publish, draft, pending, private of trash. Beheersbaar via de editor of programmatisch via wp_update_post().
R
WordPress' ingebouwde JSON API waarmee externe apps content kunnen lezen en schrijven. Bereikbaar via /wp-json/wp/v2/. Basis voor headless WordPress-oplossingen.
WordPress slaat automatisch versies van posts op bij elke opslag. Zo kun je terugkeren naar een eerdere versie. Het aantal opgeslagen revisies is beperkbaar via wp-config.php.
Gestandaardiseerd XML-formaat dat automatisch wordt gegenereerd door WordPress. Laat bezoekers je content volgen via feedreaders. URL: /feed/.
S
Gestructureerde data in JSON-LD of Microdata die zoekmachines helpt je content te begrijpen. Leidt tot rich snippets zoals sterren, FAQ-uitklappers en broodkruimels in Google.
Een WordPress-macro tussen blokhaken, zoals [gallery] of [contact-form-7]. Voegt dynamische content in zonder PHP te schrijven. Registreer je eigen shortcodes met add_shortcode().
Een widgetgebied naast de hoofdcontent van een pagina. Sidebars worden geregistreerd via register_sidebar() en gevuld met widgets via Weergave → Widgets.
Het URL-vriendelijke gedeelte van een titel, bijv. wat-is-wordpress. WordPress genereert automatisch een slug maar je kunt die handmatig aanpassen.
Secure Sockets Layer. Versleutelt de verbinding tussen server en browser. Google gebruikt HTTPS als rankingfactor. Gratis SSL-certificaten zijn beschikbaar via Let's Encrypt.
T
Niet-hiërarchisch label voor blogposts. In tegenstelling tot categorieën hebben tags geen bovenliggend niveau. Gebruik tags spaarzaam — te veel tags verwateren de SEO-waarde.
WordPress' systeem om te bepalen welk themabestand voor welke pagina wordt gebruikt. Volgorde: bijv. single-{post_type}.php → single.php → index.php.
Een pakket van templates, stijlen en functies die de weergave van je WordPress-site bepalen. Installeer thema's via Weergave → Thema's of via FTP.
Tijdelijke gecachte data in de WordPress-database. Sla ze op met set_transient() en lees ze met get_transient(). Handig voor het cachen van API-resultaten.
U
WordPress, thema's en plugins worden regelmatig bijgewerkt met bugfixes, beveiligingspatches en nieuwe functies. Stel automatische updates in of gebruik ManageWP/MainWP.
De map /wp-content/uploads/ waar WordPress media-uploads opslaat, georganiseerd per jaar en maand. Moet schrijfbaar zijn voor de webserver.
WordPress heeft standaard 5 gebruikersrollen: Administrator, Redacteur, Auteur, Bijdrager en Abonnee. Elke rol heeft specifieke rechten die aanpasbaar zijn.
W
Een herbruikbaar stuk content of functionaliteit voor sidebars en andere widgetgebieden. Klassieke widgets worden vervangen door blokken in nieuwere thema's.
De meest gebruikte e-commerce plugin voor WordPress. Voegt productpagina's, winkelwagentje, kassa en betalingsintegraties toe. Gratis kernplugin, betaalde extensies.
WordPress.org is de zelf te hosten open source software. WordPress.com is een hosting-als-dienst. Kies .org als je volledige controle wilt over plugins, thema's en code.
Het hoofdconfiguratiebestand van WordPress met databasegegevens, salts, debug-instellingen en meer. Bevindt zich in de WordPress-root en mag nooit publiek toegankelijk zijn.
WordPress Command Line Interface. Beheertool om WordPress via de terminal te besturen: plugins installeren, updates doorvoeren, posts aanmaken, alles zonder browser.
De WordPress-klasse om posts op te halen met filters op type, categorie, datum, meta-waarden en meer. Het fundament van dynamische content in thema's en plugins.
X
Verouderd WordPress-protocol voor externe verbindingen (bijv. via mobiele apps). Tegenwoordig vervangen door de REST API. Veiligheidsadvies: schakel XML-RPC uit als je het niet gebruikt.
Y
De populairste SEO-plugin voor WordPress. Beheert meta-titels, descriptions, sitemap, schema-markup en geeft realtime content-analyse op leesbaarheid en zoekwoorden.